Podróż przez świat sztuki współczesnej to wyjątkowe doświadczenie, które pozwala na całkowitą zmianę percepcji otaczającego świata. Odejście artystów od historycznej roli rzemieślników w zakresie dekoracji i architektury pozwoliło im na ich przekształcenie się w interpretatorów rzeczywistości. Chociaż nie pochwalają tego wszyscy miłośnicy szeroko rozumianej twórczości artystycznej, to współczesnym kierunkom sztuki nie można odmówić unikatowości i wieloaspektowości.

Sztuka współczesna

W światowej historii sztuki nie było tak wyjątkowego okresu w twórczości artystycznej jak współczesność, która pozwala twórcom na poszukiwanie tożsamości i interpretację świata poprzez najróżniejsze środki wyrazu. Ze względu na swoją intensywność, wieloaspektowość, czy też ilość wprowadzonych rozwiązań dla wielu odbiorców staje się ona zbyt skomplikowana i niezrozumiała.

Głównym założeniem sztuki współczesnej jest przekonanie, że artysta zaprzestał bycia zwykłym rzemieślnikiem, którego głównym zadaniem jest estetyczne usatysfakcjonowanie odbiorcy na rzecz roli interpretatora, który zajmuje się poszukiwaniem odpowiedzi na najważniejsze pytania egzystencjalne. Oznacza to, że współczesna sztuka zaprzestała być służebna względem odbiorców.

Początki sztuki współczesnej

Chociaż umownie przyjmuje się, że okres w dziejach sztuki znany jako sztuka współczesna rozpoczął się po zakończeniu II wojny światowej, to samych początków nowoczesnego podejścia do twórczości artystycznej należy poszukiwać jeszcze na początku XX wieku. W tym okresie w Europie Zachodniej i Stanach Zjednoczonych ukształtował się dadaizm. Międzynarodowy ruch artystyczny, który z założenia nawoływał do dowolności i swobody wyrazu artystycznego. Do zerwania z tradycją.

Sztuka współczesna jeszcze na początkowym etapie odeszła od jednolitych formy wyrazu w postaci malarstwa, czy też rzeźby na rzecz takich nowatorskich rozwiązań jak abstrakcja, kolaż, manifest, czy też fotomontaż. W kolejnych dekadach na scenie sztuki współczesnej pojawiły się najróżniejsze w formie instalacje, performance czy też happeningi. Artyści zdecydowali się na całkowitą wolność swojej wypowiedzi artystycznej bez uwzględnienia ograniczeń estetycznych.

Kierunki sztuki współczesnej

Na przestrzeni ostatnich 80 lat powstała rzesza ruchów artystycznych, manifestacji, jak i tendencji, które składają się nie niezwykle skomplikowany obraz sztuki współczesnej. Niemniej jednak w tej niezwykle wieloaspektowej rzeczywistości wyróżnić można kilka dominujących nurtów, które niejako definiują sztukę współczesną.

Do najważniejszych nurtów zarówno polskiej, jak i światowej sztuki współczesnej zaliczyć można m.in:

  • pop art,
  • konceptualizm,
  • minimal art,
  • street art,

Wciąż aktualny pop art

Z pewnością pop art we wspaniały sposób uosabia cechy sztuki współczesnej. Chociaż minęło blisko 70 lat od czasu, gdy pierwsze działa wywodzące się z tego nurtu ujrzały światło dzienne, to pop art wciąż cieszy się niesłabnącą popularnością twórców. Nie bez przyczyny. Sztuka z nurtu pop art to wyjątkowe dzieła, które powstały w drugiej połowie lat 50 XX w. w Stanach Zjednoczonych jako stanowcza odpowiedź na rozkwit zarówno kultury masowej, jak i konsumpcjonizmu.

Cechy pop artu to prostota, efektywność oraz czytelność, Prace artystów tworzących w tym nurcie, najczęściej prezentowane w formie obrazów charakteryzują się niezbyt skomplikowanymi kompozycjami oraz przesyconą barwą i kontrastem. Jest to rezultat oparcia znakomitej większości prac na konwencji komiksu oraz reklamy, która była wszechobecna w 60 XX w. w USA.Prezentowane przez artystów dzieła odnoszą się do wydarzenia, przedmiotów, ważnej dla kultury masowej.

Jako że nurt pop artu był bezpośrednio związany z kulturą masową wytworzoną na gruncie kapitalizmu, to pop art nie rozwinął się w Polsce tak, jak miało to miejsce w przypadku Stanów oraz krajów zachodnioeuropejskich. Niemniej jednak nurt ten wpłynął na część artystów, którzy ponownie zwrócili uwagę na wykorzystanie w sztuce pospolitych przedmiotów. Do najważniejszych przedstawicieli nurtu zaliczyć można m.in Richarda Hamiltona, czy też Andy’ego Warhol’a.

Konceptualizm

Konceptualizm to kolejny kluczowy nurt sztuki współczesnej. Jego początków należy się doszukiwać w latach 60 XX w. Najważniejszym założeniem tegoż nurtu jest twierdzenie, że proces twórczy jest istotniejszy niż sam obiekt. Była to ważna odpowiedź na rozwijający się nurt pop-artu oraz minimalizmu. Obydwa kierunki charakteryzowały się figuratywnością, stawianiem przedmiotu na pierwszym planie.

Jeżeli to proces twórczy jest ważniejszy od samego obiektu na obrazie, mamy do czynienia ze sztuką konceptualną. Nurt ten upowszechnił się w połowie XX wieku. Konceptualizm ma za zdanie pokazywać intelektualną wartość dzieła sztuki, odrzucając jednocześnie pierwszeństwo przedmiotu. W ten sposób konceptualizm stał się nurtem w sztuce współczesnej, który położył nacisk na samą ideę.

Oznacza to, że twórczość artystyczna oparta na konceptualizmie wyrzekła się rzemiosła artystycznego, a tradycyjne formy wyrazu w postaci m.in. obrazu zostały zastąpienie zastąpione przez charakterystyczne dla sztuki współczesnej inscenizacje, happeningi, czy też performance lub prezentację filmową. Do najważniejszych postaci związanych z nurtu zaliczyć można m.in. Wolf’a Vostell’a

Street art

Omawiając cechy oraz kierunki sztuki współczesnej nie sposób nie wspomnieć o nurcie, jakim jest street art, który najczęściej prezentowany jest w formie graffiti. Jest to jeden z tych kierunków sztuki, z którym stykają się wszyscy mieszkańcy miast. Ten rodzaj wyrazu artystycznego wyraża się wyjątkową dynamicznością oraz pełnią odniesień do współczesnych problemów.

Dzieła sztuki w obrębie street artu przede wszystkim skupiają się na problemach społecznych oraz ekonomicznych. Chociaż street art jest utożsamiany z graffiti, to może on również znajdować się w miejscach publicznych w formie m.in. plakatów. Warto również zwrócić uwagę, że różnego rodzaju happeningi, czy też performance również mogą być zaliczane do street artu. Jednym z głównych przedstawicieli nurtu znanym jedynie z pseudonimu artystycznego jest Banksy.

Wieloaspektowość sztuki współczesnej

Różnorodność sztuki w ostatnich 100 latach sprawia, że jej zwięzły opis w jednym artykule staje się niemalże niemożliwy. Powyżej opisano jedynie część najważniejszych nurtów. Równocześnie nie wolno zapominać o innych, wywierających przemożny wpływ na rozwój współczesnej kultury kierunkach. Zaliczyć można do nich m.in.

  • hiperrealizm,
  • arte-povera,

W przypadku arte-povera mamy do czynienia z wyjątkowym nurtem, który jest powszechnie znany, jako sztuka uboga. Twórczość artystyczna w tym nurcie opera się o prostotę komunikatu, w którym myśl artysty odgrywa pierwszoplanową rolę. Artyści w tym nurcie wykorzystują m.in kamienie, gazety, czy też stare kawałki materiału.

Z kolei w przypadku hiperrealizmu mamy do czynienia z kierunkiem w sztuce, którego główną wartością jest pełne odzwierciedlenie rzeczywistości. Artyści działający w nurcie przede wszystkim podkreślają wartość precyzji w procesie odwzorowania, odsuwając swój indywidualizm na bok.

Zapraszamy na aukcje sztuki współczesnej

Zapraszamy aukcje sztuki wszpółczesnej online na MAXFIVE.ART. Przedstawiamy dzieła wyszukanych artystów z Polski, Czech, Słowacji, Węgier, Ukrainy.

Pin It on Pinterest

Promuj młodą sztukę razem z MAXFIVE.ART